कोंकणेचें सभावीक प्रमाणीकरण: एक‌ चिंतप

संदेश प्रभुदॅसाय

सार सब्द: प्रमाण कोंकणी, समुदाय, बोली, डिगलोसिया, भाशाशासत्र

सारांश:‌

एकेच भाशेचे दोन जाती (बोली) एकाच भास समुदायान वेवेगळ्या संदर्भांनी वापर‍्च्या भाशीक परिस्थितीक डयागलोसिया (Diglossia) म्हणतात. ह्या भासा मधें एक ऊंच (H) ती शिक्षण, साहित्य, धार्मीक आचरणां तसल्या अवपचारीक संदर्भांनी वापार‍्ची आसता. “उण्या” (L) मट्टाच्या भाशेचो वापार लोकाच्या दिस्पडत्या साद्या संवादांनी जाता. H जात चड प्रतिश्ठीत दिसता जाल्यार L जात चड खासगी वा घरांनी उलयतात. ह्या वेगळेपणाक लागून L जाच्या भाशेचो वापार क्रमेण उणो जांवचो आसता. प्रत्येक थरान बर‍्पांनी आनी अवपचारीक शेतांनी, हाका मुकेल कारण L भास उलयतल्यांनी ती कीळ म्हण चिंतचें.

कोंकणिंत डिगलोसियाक जायते दाखले दिव्येत. हांगासर चाळिसांच्याकी चड बोली आसात. तांतली एक जावनासची मंगळूर कोंकणी कथोलिकांची कोंकणी घेतल्यारी बरवंक‌ एक प्रमाण रीतिची कोंकणी आसा तरी उलवण्यांत विवीध बोली आसात. हाका लागोन कोंकणी भाशेचें प्रामाणीकरण भोव कश्टांचें. गोंयांतली परिगत‌यी कांय वेगळी न्हय. ह्याच कारणाक लागोन कोंकणी‌ गोंयची राज्य भास जाल्या तरी शिकपा शेतांत, माध्यमांत आनी आडळत्यांत सयत कोंकणेचो वापार असकत जाला. ह्या लेखनांत कोंकणिच्या खाशेल्या बर‍्पा रिती विशीं, ताच्या प्रामाणीकरणाविशीं लेखक‌ आपलो वाद‌ मांडता.